نشست «جمعیت، ازدواج و خانواده» برگزار شد

به گزارش واحد رسانه و روابط عمومی معاونت فرهنگی و اجتماعی دانشگاه، دکتر شاپور زردموی اوردکلو، عضو هیأت علمی دانشگاه بیرجند، در میزگرد «جمعیت، ازدواج و خانواده» که با همکاری معاونت فرهنگی و اجتماعی دانشگاه بیرجند، بسیج کارکنان و اساتید، نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاههای استان در شامگاه یکشنبه 27 اردیبهشت ماه برگزار شد، ضمن بررسی ریشه‌های تاریخی دگردیسی نهاد خانواده، تأکید کرد که بحران فعلی جوانی جمعیت صرفاً یک چالش اقتصادی نیست. وی با نقد نگاه «هزینه‌محور» به فرزندآوری و تأکید بر لزوم احیای جایگاه اجتماعی «مادری»، راهکار خروج از این بحران را فراتر از مشوق‌های مالی، نیازمند یک انقلاب فرهنگی در تکریم مقام مادر دانست.

خانواده؛ نهادی بی جایگزین در تاریخ بشریت

دکتر زردموی در ابتدای این نشست با بیان اینکه خانواده اساس جوانی و بقای تمامی جوامع است، اظهار داشت: با گذشت بیش از ۲۰۰ هزار سال از زیست انسان هوشمند، نهاد خانواده همچنان تنها بستر امن و کارآمد برای بقای نسل و پرورش انسان‌ها باقی مانده است و هیچ جایگزینی برای آن یافت نشده است.

تأثیر انقلاب صنعتی بر فروپاشی انسجام سنتی خانواده

استاد جامعه‌شناسی دانشگاه بیرجند، جدایی محل کار از محل سکونت در پی انقلاب صنعتی را نخستین ضربه به انسجام خانواده دانست. وی تصریح کرد: با کوچک‌شدن خانواده‌ها و جایگزینی ماشین‌آلات به‌جای نیروی انسانی در کشاورزی، کارکردهای آموزشی و حمایتی خانواده دچار اختلال شد و بسیاری از روابط صمیمانه به دست فراموشی سپرده شد.

استقلال مالی و تغییر رویکرد به زندگی مشترک

دکتر زردموی اوردکلو با اشاره به چالش‌های عصر مدرن گفت: امروزه خانواده به یک «واحد عاطفی» تبدیل شده است. در شرایطی که بانوان به استقلال مالی دست یافته‌اند، اگر پیوند عاطفی عمیقی میان زوجین برقرار نباشد، زندگی مشترک دچار تزلزل می‌شود. وی تأکید کرد که در جهان امروز، مردان باید توانایی مدیریت عاطفی رابطه را داشته باشند، چرا که نبودِ تفاهم و دلبستگی، منجر به طلاق عاطفی یا فروپاشی خانواده خواهد شد.

فرضیه «فقر»؛ عامل اصلی یا توجیهی برای عدم فرزندآوری؟

عضو هیأت علمی دانشگاه بیرجند این باور عمومی که «فقر تنها عامل کاهش جمعیت است» را رد کرد و افزود: شواهد میدانی نشان می‌دهد که اتفاقاً در اقشار مرفه، نرخ باروری کمتر است. مشکل اصلی در ذهن انسان معاصر است؛ جایی که فرزند از یک «سرمایه و پشتوانه دوران پیری» به یک «هزینه خالص» تبدیل شده است که صرفاً وقت و منابع خانواده را مصرف می‌کند.

ضرورت انقلاب فرهنگی در تکریم مقام مادر

وی در بخش پایانی سخنان خود، نادیده گرفتن جایگاه اجتماعی «مادری» را لایه پنهان بحران جمعیت دانست. وی با تأکید بر اینکه مشوق‌های صرفاً اقتصادی مانند اعطای خودرو راهگشا نخواهد بود، تصریح کرد: جامعه نیازمند یک انقلاب فرهنگی است. تا زمانی که ارزشِ بی‌بدیل مادری توسط جامعه و همسران به رسمیت شناخته نشود و به آن افتخار نگردد، چالش‌های جمعیتی همچنان باقی خواهند ماند. احترام به مادر، در واقع احترام به آینده و بقای ایران است.