بازخوانی چرایی اعتقاد به مسئله حجاب در میز گفتوگوی دانشگاهیان و مردم
به گزارش واحد رسانه و روابط عمومی معاونت فرهنگی و اجتماعی دانشگاه بیرجند، حجتالاسلام و المسلمین دکتر رضا حصاری، استادیار گروه فلسفه دانشگاه بیرجند، شامگاه دوشنبه پنجم مردادماه در میز گفتوگوی دانشگاهیان و مردم با موضوع «بازخوانی چرایی اعتقاد به مسئله حجاب»، با تأکید بر ریشههای عمیق فرهنگی، تاریخی، قانونی و دینی حجاب، اظهار کرد: مسئله حجاب تنها یک حکم شرعی نیست، بلکه در قانون، فرهنگ، سنت و تاریخ ایران نیز جایگاهی روشن و ریشهدار دارد و حتی پیش از اسلام نیز پوشش در فرهنگ ایرانیان از اهمیت ویژهای برخوردار بوده است.
وی با اشاره به گسترش پدیده بیحجابی در جامعه افزود: با وجود این پشتوانههای محکم، همچنان شاهد افزایش برخی ناهنجاریها در حوزه پوشش هستیم؛ از اینرو ضروری است مبانی اعتقاد به حجاب، بهویژه برای نسل جوان، بار دیگر تبیین و بازخوانی شود و اگر شبههای در ذهن افراد وجود دارد، با گفتوگو، استدلال و منطق به آن پاسخ داده شود.
استادیار گروه فلسفه دانشگاه بیرجند، یکی از عوامل مهم گسترش بیحجابی را تأثیرپذیری از فضای اجتماعی و رسانهای دانست و تصریح کرد: در بسیاری از موارد، رفتار برخی جوانان بیش از آنکه مبتنی بر تحقیق و استدلال باشد، متأثر از فضای عمومی جامعه و موجهای رسانهای و اجتماعی است.
حصاری در این نشست تلاش کرد به ۱۱ شبهه متداول درباره حجاب پاسخ دهد. وی در تشریح نخستین شبهه، به ادعای «ظلم به زنان در حکم حجاب» اشاره کرد و گفت: برخی تصور میکنند رعایت حجاب، بهویژه در شرایط آبوهوایی گرم، نوعی سختگیری در حق زنان است؛ در حالیکه از منظر دینی، احکام الهی بر پایه مصلحت انسان و با نگاه به سعادت و آینده او تشریع شدهاند. همانگونه که والدین برای حفظ سلامت جسم و روح فرزندان خود محدودیتهایی را در نظر میگیرند و این محدودیتها ظلم تلقی نمیشود، احکام الهی نیز بر اساس مصالح واقعی انسان وضع شده است.
وی دومین شبهه را مخالفت با قانون حجاب عنوان کرد و افزود: اگر کسی اصل قانون را نپذیرد، باید همین رویکرد را نسبت به سایر قوانین نیز داشته باشد؛ در حالی که زندگی اجتماعی بر پایه پذیرش قانون و احترام به قواعد مشترک شکل میگیرد و نمیتوان در برابر قوانین، سلیقهای رفتار کرد.
حصاری با اشاره به دیدگاهی که نوع پوشش را موضوعی صرفاً شخصی میداند، خاطرنشان کرد: زندگی اجتماعی قواعد و اقتضائات خاص خود را دارد و رفتار افراد میتواند بر سلامت اخلاقی جامعه تأثیرگذار باشد؛ بنابراین نمیتوان مسئله حجاب را تنها یک امر شخصی تلقی کرد.
وی در ادامه به شبهه دیگری مبنی بر «قدیمی بودن احکام اسلامی» پرداخت و اظهار داشت: برخی معتقدند احکام اسلامی متعلق به ۱۴۰۰ سال پیش است و با شرایط امروز سازگار نیست؛ در حالیکه قدمت یک قانون یا اندیشه، دلیل بر نادرستی آن نیست و ملاک پذیرش هر حکم، استدلال و برهان است، نه صرفاً قدیمی یا جدید بودن آن.
استادیار گروه فلسفه دانشگاه بیرجند همچنین در پاسخ به این پرسش که چرا در جامعه بیش از برخی دیگر از احکام دینی بر مسئله حجاب تأکید میشود، تصریح کرد: نماز، روزه و دیگر واجبات دینی بیتردید از جایگاه والایی برخوردارند، اما تفاوت حجاب با بسیاری از عبادات در این است که حجاب یک رفتار اجتماعی و آشکار است و آثار آن در عرصه عمومی دیده میشود؛ از همین رو حساسیت اجتماعی نسبت به آن نیز بیشتر است.
وی در بخش دیگری از سخنان خود، در پاسخ به افرادی که همزمان مطالبه برخورد با مفاسد اقتصادی را نیز مطرح میکنند، گفت: پرداختن به مسئله حجاب به معنای بیتوجهی به مبارزه با فساد، اختلاس یا سرقت نیست. هر بخش از جامعه وظیفه مشخصی بر عهده دارد؛ مبلغان دینی وظیفه تبیین احکام الهی را دارند و دستگاههای مسئول نیز موظفاند با جرائم و تخلفات اقتصادی مقابله کنند.
حجتالاسلام حصاری در پایان، درباره شبهه «اجباری بودن حجاب» اظهار کرد: اسلام انسان را در انتخاب دین مختار میداند، اما اگر فردی اسلام را بهعنوان دین خود پذیرفت، طبیعی است که باید به احکام و دستورهای آن نیز پایبند باشد؛ همانگونه که ورود به دانشگاه یا استفاده از یک وسیله نقلیه اختیاری است، اما پس از ورود، رعایت قوانین آن مجموعه الزامی خواهد بود.
شایان ذکر است این نشست در ادامه سلسله نشست های میز گفتگوی دانشگاهیان و مردم، از سوی معاونت فرهنگی و اجتماعی دانشگاه و بسیج اساتید و کارکنان، نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه و همکاری سایر دانشگاههای استان برگزار گردید.
