نشست علمی «تحلیل جامعهشناختی حکمرانی دینی» برگزار شد
به گزارش واحد رسانه و روابط عمومی معاونت فرهنگی و اجتماعی دانشگاه، در ادامه سلسله نشستهای میز گفتگوی دانشگاهیان و مردم، شامگاه دوشنبه ۲۶ مردادماه ، نشست علمی با عنوان «تحلیل جامعهشناختی حکمرانی دینی» برگزار شد. در این نشست، دکتر محمدباقر آخوندی، استادیار جامعهشناسی دانشگاه بیرجند، به بررسی تطبیقی حکمرانی اسلامی با الگوهای نوین غربی و واکاوی چالشهای پیشروی جوامع دینی پرداخت.
شباهتهای جامعه معاصر با جامعه عصر عاشورا
دکتر آخوندی با ارائه تحلیلی جامعهشناختی از فضای سیاسی-اجتماعی کشور، شرایط کنونی را به جامعه سال ۶۱ هجری تشبیه کرد. وی تصریح کرد: «در شرایط فعلی، مرزبندی میان حق و باطل شفاف و عیان شده است و این امر لزوم هوشیاری آحاد جامعه را برای پرهیز از لغزشهای تاریخی دوچندان میکند.»
وی با استناد به زیارت اربعین، هدف از قیام سیدالشهدا (ع) را رهایی بندگان از بند جهالت و سرگردانی دانست. وی با تکیه بر دیدگاههای علامه حسنزاده آملی، تأکید کرد: «جهالت در این ساحت، نه به معنای فقدان دانش، بلکه به معنای “بدفهمی” و “توهم فهم” است؛ وضعیتی که فرد را با امور موهوم از حقیقت دور میسازد.»
دکتر آخوندی عامل اصلی این بدفهمی و رویگردانی از حق را «حرامخواری» و «دنیاگرایی» دانست که منجر به زوال عقل و قساوت قلب میشود.
شایان ذکر است این نشست در ادامه سلسله نشستهای میز گفتوگوی دانشگاهیان و مردم و از سوی معاونت فرهنگی و اجتماعی دانشگاه بیرجند، بسیج اساتید و کارکنان، نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاههای استان و با همکاری سایر دانشگاه های استان، برگزار شد.
دین و سیاست؛ دو حقیقتِ منطبق
در بخش دیگر این نشست، مبانی حکمرانی دینی مورد نقد و بررسی قرار گرفت. دکتر آخوندی با استناد به آیه ۳۷ سوره رعد و دیدگاههای مفسرانی چون علامه طباطبایی و آیتالله مکارم شیرازی، بر این نکته تأکید کرد که در جهانبینی اسلام، دین و سیاست دو مقوله جداگانه نیستند، بلکه کاملاً بر یکدیگر منطبقاند. وی افزود: «قرآن به عنوان قانون نازل شده و طبق دیدگاه ابنسینا، دین عینِ سیاست و سیاست عینِ دین است.»
وی با تبیین تمایز مفهوم قرآنی «امت» با واژه غربی «جامعه»، اظهار داشت: «امت، نهادی فراتر از محدودیتهای زمان و مکان است که برای اجرای قسط و عدالت برپا شده و نیازمند حاکمی برای استمرار قانون است.»
ولایت فقیه؛ تداوم جریان امامت
استادیار جامعهشناسی دانشگاه بیرجند در بخش پایانی سخنان خود، تشکیل حکومت اسلامی را امتداد جریان امامت و ولایت رسولالله (ص) دانست. وی با تأکید بر اینکه در دوران غیبت، ولایت فقیه در استمرار ولایت معصومین قرار دارد، اطاعت از آن را یک فریضه خواند.
دکتر آخوندی در خاتمه با انتقاد از برخی رویکردهای تقلیلگرایانه نسبت به جایگاه ولایت فقیه، ریشه این نوع مواضع را در دنیازدگی و عدم درک صحیح از مبانی حکمرانی دینی توصیف کرد.
