کارگاه تخصصی دکترین دفاعی جمهوری اسلامی ایران برگزار شد

به گزارش واحد رسانه و روابط عمومی معاونت فرهنگی و اجتماعی دانشگاه بیرجند، همزمان با هفته دفاع مقدس، کارگاه آموزشی «دکترین دفاعی جمهوری اسلامی ایران» با همکاری اداره کل حفظ آثار و نشر ارزش‌های دفاع مقدس، معاونت فرهنگی و اجتماعی و مدیریت برنامه، بودجه و تحول اداری دانشگاه بیرجند، دوشنبه ۷ مهرماه و در محل سالن فرهنگ دانشگاه برگزار شد.

این کارگاه با حضور جمعی از استادان، کارشناسان، پژوهشگران، کارکنان و علاقه‌مندان به مباحث دفاعی و امنیتی و با سخنرانی دکتر طاها اکرمی، دکتر احمد بخشی و دکتر حسن‌رضا اکبری برگزار شد و طی آن مبانی راهبردی، ساختار و الزامات دکترین دفاعی جمهوری اسلامی ایران مورد بررسی قرار گرفت.

هدف از برگزاری این کارگاه، تبیین اصول بنیادین سیاست دفاعی کشور، بررسی مبانی شکل‌گیری دکترین دفاعی جمهوری اسلامی ایران، تبیین نقش تجربه دفاع مقدس در شکل‌گیری راهبردهای دفاعی و بررسی ضرورت به‌روزرسانی راهبردهای دفاعی متناسب با تحولات و تهدیدات نوظهور عنوان شد.

تبیین مفهوم دکترین و ضرورت برخورداری از راهبرد بومی

در ابتدای این کارگاه، دکتر حسن‌رضا اکبری، دکترای مدیریت دفاعی از دانشگاه عالی دفاع ملی با اشاره به برخی خطاهای رایج در تحلیل دکترین‌های نظامی، بر ضرورت درک صحیح مفهوم دکترین و نسبت آن با عمل تأکید کرد. وی دکترین را چارچوبی راهنما برای نحوه اقدام نیروهای مسلح در شرایط مختلف دانست و با اشاره به تجربه برخی کشورها اظهار داشت که برخورداری از تجهیزات پیشرفته نظامی، بدون وجود دکترین منسجم، بومی و متناسب با شرایط، به‌تنهایی تضمین‌کننده موفقیت در عرصه دفاعی نیست.

وی همچنین به نقش ایدئولوژی و اخلاق در دکترین دفاعی جمهوری اسلامی ایران پرداخت و با اشاره به مبانی قانونی و شرعی سیاست دفاعی کشور، بر جایگاه اصول اخلاقی و موازین شرعی در تصمیم‌گیری‌ها و راهبردهای دفاعی تأکید کرد.

دفاع مقدس؛ منبعی مهم برای شکل‌گیری توان دفاعی بومی

در بخش دیگری از کارگاه، تجربه هشت سال دفاع مقدس و نقش آن در شکل‌گیری رویکرد خودکفایی دفاعی مورد بررسی قرار گرفت. در این بخش تأکید شد که یکی از مهم‌ترین درس‌های دفاع مقدس، ضرورت اتکا به ظرفیت‌های داخلی، دانش بومی و توسعه توانمندی‌های دفاعی در شرایط محدودیت و تحریم بوده است.

همچنین بر اهمیت بومی‌سازی و ارتقای سامانه‌های دفاعی و استفاده از ظرفیت مراکز علمی، پژوهشی و آموزشی کشور برای توسعه توان دفاعی تأکید شد.

بررسی سطوح مختلف دکترین نظامی

دکتر طاها اکرمی، عضو هیات علمی گروه علوم سیاسی دانشگاه بیرجند نیز در ادامه با تشریح سطوح مختلف دکترین نظامی، به ساختار تصمیم‌گیری و اجرای راهبردهای دفاعی در سطوح راهبردی، میانی و تاکتیکی پرداخت.

وی در این بخش، نقش ساختارهای عالی تصمیم‌گیری دفاعی، سازمان‌های نیروهای مسلح و یگان‌های عملیاتی را در تدوین، اجرا و ارزیابی راهبردهای دفاعی تشریح کرد و بر اهمیت رزمایش‌ها، تمرین‌های میدانی و برنامه‌های آموزشی در ارتقای آمادگی نیروهای مسلح تأکید داشت.

بررسی نقش چهره‌های اثرگذار در توسعه توان دفاعی کشور

دکتر اکرمی، در بخش دیگری از این کارگاه، نقش برخی چهره‌های تأثیرگذار در شکل‌گیری و توسعه توان دفاعی جمهوری اسلامی ایران مورد بررسی قرار گرفت و از تلاش‌های فرماندهان و متخصصانی که در مسیر تقویت توان دفاعی و خودکفایی کشور نقش داشته‌اند، یاد شد.

همچنین نقش شهید حسن تهرانی‌مقدم در توسعه صنایع موشکی و اهمیت تلاش‌های علمی و فناورانه متخصصان داخلی در شرایط تحریم و محدودیت‌های خارجی مورد توجه قرار گرفت.

ضرورت بازنگری مستمر در دکترین دفاعی متناسب با تهدیدات نوظهور

دکتر احمد بخشی، عضو هیات علمی گروه علوم سیاسی دانشگاه بیرجند، نیز در ادامه کارگاه با اشاره به تحولات محیط امنیتی و ظهور تهدیدات جدید، بر ضرورت بازنگری و به‌روزرسانی مستمر دکترین دفاعی کشور تأکید کرد.

وی با طرح مباحثی درباره جنگ‌های نامتقارن، نقش زمان، مکان و شرایط محیطی در تحلیل تهدیدات، جنگ الکترونیک، آسیب‌پذیری برخی سامانه‌ها، عمق راهبردی، سیاست خارجی و ابعاد مختلف امنیت، بر ضرورت انجام مطالعات تخصصی و بهره‌گیری از ظرفیت پژوهشگران و متخصصان در توسعه ادبیات دفاعی کشور تأکید کرد.

بخشی از مباحث این نشست نیز به بررسی تجربه‌های گذشته، شناسایی فرصت‌ها و چالش‌ها و ضرورت تقویت توانمندی‌های داخلی اختصاص یافت و بر استفاده از تجارب دفاع مقدس در بازنگری و تدوین راهبردهای دفاعی تأکید شد.

این کارگاه در ادامه با ارائه مباحث تخصصی از سوی مدرسان  ادامه یافت و در پایان با اعطای لوح سپاس، از سخنرانان تقدیر بعمل آمد.