دکتر احمد کامیابی مسک
دکتر احمد کامیابی مسک (متولد ۱۳۲۲ شمسی)، استاد دانشگاه، مترجم، پژوهشگر و نمایشنامهنویس برجسته ایرانی، در سال ۱۳۲۲ در منطقه خوسف نزدیک بیرجند به دنیا آمد. او به دلیل پژوهشهای عمیق و ترجمههای دقیق در حوزه تئاتر مدرن جهان، به ویژه آثار اوژن یونسکو و ساموئل بکت، و نیز دریافت نشان عالی شوالیه پالمهای آکادمیک از دولت فرانسه، از چهرههای ماندگار هنر و ادبیات معاصر ایران به شمار میرود.
تحصیــلات و علایق چندوجهــی
تحصیلات ابتدایی را در دبستانهای درخش و حکیم نزاری بیرجند گذراند و سپس در دبیرستان پرویز و مدرسه شوکتیه بیرجند به تحصیل پرداخت. پس از دانشسرای مقدماتی، از ۱۸ سالگی به تدریس در مدارس شاهرود مشغول شد. وی همزمان به فعالیتهای هنری و ورزشی متنوعی پرداخت:
نقاشی: برگزاری دو نمایشگاه نقاشی در جوانی
خلبانی: دریافت گواهینامه خلبانی گلایدر در سال ۱۳۴۸ و استادی مدلسازی هواپیما
کوهنوردی: فتح قله توچال و دریافت گواهینامههای کوهنوردی
پیشآهنگی: ریاست پیشآهنگی هوایی استان خراسان
تحصیـلات دانشگاهـی و عشـق به تئاتـر
کامیابی علیرغم علاقه به بازیگری، در سال ۱۳۴۶ وارد دانشکده ادبیات مشهد شد و نخستین رساله لیسانس خود را درباره تئاتر ژان پل سارتر نوشت. سپس برای کارشناسی ارشد ادبیات فرانسه به دانشگاه تهران رفت و نمایشنامه «در جستجوی دوست» را بر اساس «شازده کوچولو»ی سنت اگزوپری ترجمه و تنظیم کرد که بعدها در پاریس به روی صحنه رفت.
تحصیـل در فرانسـه و پژوهشهای پیشـرو
در سال ۱۳۵۱ برای ادامه تحصیل به فرانسه رفت و در دانشگاههای سوربن و پل والری مونپلیه به تحصیل پرداخت. رساله دکترای او با موضوع «کرگدنهای اوژن یونسکو» و سپس رساله دکترای دولتی (بالاترین مدرک دانشگاهی فرانسه) با موضوع «مسئله انتظار در نمایشنامههای یونسکو و بکت»، مورد تحسین و تأیید خود اوژن یونسکو و ساموئل بکت قرار گرفت. یونسکو بر رساله او مقدمهای مفصل نوشت و کارگردان مشهور، ژان لویی بارو، با الهام از این پژوهش، نمایش «کرگدنها» را مجدداً روی صحنه برد.
فعالیـتهـای علمـی و هنـری
تدریس در دانشگاه تهران: استاد دانشکده هنرهای زیبا
تألیف و ترجمه: بیش از ۲۹ عنوان کتاب به زبانهای فارسی و فرانسه
اجرای تئاتر: کارگردانی و اجرای نمایش در پاریس و ایران
نشر: مدیریت «انتشارات کامیابی» در پاریس
همکاری با مطبوعات: نگارش مقالات متعدد در نشریات داخلی و خارجی
مهمتریــن آثـار (ترجمه و تألیف)
کرگدنها (اوژن یونسکو) - با تفسیر
صندلیها (اوژن یونسکو) - کتاب شایسته سال ۱۳۸۹
پادشاه میمیرد (اوژن یونسکو)
مردی با چمدانهایش (اوژن یونسکو)
سیاهزنگیها (ژان ژنه)
یونسکو و تئاترش (با مقدمه اوژن یونسکو)
گفتگوهایی با ساموئل بکت، اوژن یونسکو و ژان لویی بارو
در جستجوی دوست (نمایشنامه بر اساس شازده کوچولو)
جوایـز و افتخــارات
نشان شوالیه پالمهای آکادمیک (بالاترین نشان فرهنگی دانشگاهی فرانسه) در سال ۱۳۹۰
جایزه بهترین نقد دانشگاهی فرانسه در سال ۱۹۹۱
استاد نمونه دانشگاه تهران
اندیشــه و نگـاه انتقـادی
کامیابی منتقدی تاریخگراست که بر رابطه تنگاتنگ هنر و اجتماع تأکید دارد. او معتقد است ادبیات و هنر نه تنها معلول علتهای اجتماعی، که میتواند علت معلولهای اجتماعی نیز باشد. وی همچنین با نگاهی منتقدانه، به بررسی گفتمانهای استعماری در نقد ادبی و هنری میپردازد.
زندگــی شخصــی
احمد کامیابی مسک، شاگرد استادانی چون علی شریعتی، جواد حدیدی و ابراهیم شکورزاده بوده و خود شاگردانی چون سید علی صالحی، عطاالله کوپال و مصطفی مختاباد را تربیت کرده است.
در سال ۱۳۹۸ تماشاخانهای به نام او در بیرجند افتتاح شد و بنیاد نخبگان خراسان جنوبی در سال ۱۳۹۶ مراسم تکریمی برایش برگزار کرد.
میــراث
دکتر احمد کامیابی مسک، به عنوان پژوهشگری دقیق، مترجمی توانا و استادی دلسوز، پلی فرهنگی بین ایران و فرانسه ایجاد کرده و در معرفی و تحلیل عمیق تئاتر آوانگارد اروپا به جامعه ایرانی نقش بیبدیلی ایفا کرده است. آثار و اندیشههای او برای نسلهای بعدی پژوهشگران و هنرمندان تئاتر ایران چراغ راهی روشن است.
سروش